Łysołaje - kolumna toskańska: Różnice pomiędzy wersjami

Z Kapliczki
Przejdź do nawigacjiPrzejdź do wyszukiwania
(Utworzono nową stronę "alt=Koluna Toskańska, Łysołaje|thumb|200px|Kolumna w Łysołajach, fot. 2001 W '''Łysołajach''' (gmina Milejów, powiat łęczyński...")
 
 
(Nie pokazano 1 pośredniej wersji utworzonej przez tego samego użytkownika)
Linia 4: Linia 4:
 
Czworoboczny cokół  wysokości 1,5 m z [[płycina|płycinami]] w bocznych ścianach szerokich na 1 m, zakończony jest przełamującym się gzymsem. Na nim ustawiona jest około 5 metrowa gładkotrzonowa kolumna zwężająca się ku górze (średnica u dołu 0,7 m, u  góry 0,5 m). Baza kolumny położona na [[plinta|plincie]] ułożonej na cokole  zdobiona jest dwoma wałkami (torusami - kamienny, wypukły wałek obiegający bazę kolumny)  przedzielonymi wklęsłością (trochilusem - półokrągłe zagłębienie obiegające kolumnę). Głowica rozpoczęta kolejnym torusem  ma kształt dwóch abakusów (kwadratowa płyta będąca najwyższą częścią głowicy kolumny, pośrednicząca wraz z nią w przenoszeniu ciężaru belkowania na trzon kolumny) z echinusami (lekko wygięty element architektoniczny pod abakusem kapitelu kolumny w porządku doryckim lub toskańskim). Na górnym, właściwym, abakusie ułożona jest mniejsza niż pod bazą plinta, na której umieszczony jest żelazny ażurowy krzyż metrowej wysokości,  wieńczący całą konstrukcję.  
 
Czworoboczny cokół  wysokości 1,5 m z [[płycina|płycinami]] w bocznych ścianach szerokich na 1 m, zakończony jest przełamującym się gzymsem. Na nim ustawiona jest około 5 metrowa gładkotrzonowa kolumna zwężająca się ku górze (średnica u dołu 0,7 m, u  góry 0,5 m). Baza kolumny położona na [[plinta|plincie]] ułożonej na cokole  zdobiona jest dwoma wałkami (torusami - kamienny, wypukły wałek obiegający bazę kolumny)  przedzielonymi wklęsłością (trochilusem - półokrągłe zagłębienie obiegające kolumnę). Głowica rozpoczęta kolejnym torusem  ma kształt dwóch abakusów (kwadratowa płyta będąca najwyższą częścią głowicy kolumny, pośrednicząca wraz z nią w przenoszeniu ciężaru belkowania na trzon kolumny) z echinusami (lekko wygięty element architektoniczny pod abakusem kapitelu kolumny w porządku doryckim lub toskańskim). Na górnym, właściwym, abakusie ułożona jest mniejsza niż pod bazą plinta, na której umieszczony jest żelazny ażurowy krzyż metrowej wysokości,  wieńczący całą konstrukcję.  
  
Późnobarokowa figura pochodzi z I połowy XVIII w.<ref name="KZS">''Katalog zabytków sztuki w Polsce. Tom VIII: województwo lubelskie, zeszyt 10: powiat lubelski'', Warszawa 1967, s. 53</ref> Zbudowana z cegły, tynkowana. Możliwe, że powstała w tym samym czasie, co nowy murowany kościół pw. św. Stanisława w Biskupicach, do którego parafii należą Łysołaje, budowany w latach 1712-27 i z udziałem jego budowniczych. Nie zachowały się informacje na temat przyczyny fundacji. Kolumna stoi w niereprezentacyjnym współcześnie miejscu, na niewielkim kopcu, praktycznie za wsią, z tyłu ostatnich zabudowań gospodarczych. Według przekazu mieszkańców obok istniejącego tu kiedyś cmentarza.  
+
Późnobarokowa figura pochodzi z I połowy XVIII w.<ref name="KZS">''Katalog zabytków sztuki w Polsce. Tom VIII: województwo lubelskie, zeszyt 10: powiat lubelski'', Warszawa 1967, s. 53.</ref> Zbudowana z cegły, tynkowana. Możliwe, że powstała w tym samym czasie, co nowy murowany kościół pw. św. Stanisława w Biskupicach, do którego parafii należą Łysołaje, budowany w latach 1712-27 i z udziałem jego budowniczych. Nie zachowały się informacje na temat przyczyny fundacji. Kolumna stoi w niereprezentacyjnym współcześnie miejscu, na niewielkim kopcu, praktycznie za wsią, z tyłu ostatnich zabudowań gospodarczych. Według przekazu mieszkańców obok istniejącego tu kiedyś cmentarza.  
  
 
Podobne kolumny spotkać można w bliższej i dalszej okolicy. W powiecie łęczyńskim, poza łysołajską, w Puchaczowie z połowy XIX w. i najstarszą z nich (lata 80. XVII w.) w [[Kolumna toskańska w Zawieprzycach|Zawieprzycach]], przy której opisie został poruszony temat kolumn zwieńczonych krzyżem jako religijnych pomników. W Fajsławicach (powiat krasnostawski) znajduje się kolumna z I połowy XVIII w., we Włodawie z 1766 r., w Siedlcach z 1783 r., w Kozłówce (powiat lubartowski) z początku XIX w.  
 
Podobne kolumny spotkać można w bliższej i dalszej okolicy. W powiecie łęczyńskim, poza łysołajską, w Puchaczowie z połowy XIX w. i najstarszą z nich (lata 80. XVII w.) w [[Kolumna toskańska w Zawieprzycach|Zawieprzycach]], przy której opisie został poruszony temat kolumn zwieńczonych krzyżem jako religijnych pomników. W Fajsławicach (powiat krasnostawski) znajduje się kolumna z I połowy XVIII w., we Włodawie z 1766 r., w Siedlcach z 1783 r., w Kozłówce (powiat lubartowski) z początku XIX w.  
  
 
{{Przypisy}}  
 
{{Przypisy}}  
 
+
{{Publikacja|2008|2008}}
  
 
[[Kategoria:Kapliczki w województwie lubelskim]]
 
[[Kategoria:Kapliczki w województwie lubelskim]]
 
[[Kategoria:Kapliczki z I poł. XVIII w.]]
 
[[Kategoria:Kapliczki z I poł. XVIII w.]]
 
[[Kategoria:Barokowe kapliczki]]
 
[[Kategoria:Barokowe kapliczki]]

Aktualna wersja na dzień 00:20, 22 maj 2020

Koluna Toskańska, Łysołaje
Kolumna w Łysołajach, fot. 2001

W Łysołajach (gmina Milejów, powiat łęczyński), w pewnym oddaleniu (ok. 25 m) od drogi z Biskupic do Łęcznej, po jej prawej (wschodniej) stronie, stoi na cokole kolumna toskańska zwieńczona krzyżem (51°11'32.0"N 22°56'23.7"E).

Czworoboczny cokół wysokości 1,5 m z płycinami w bocznych ścianach szerokich na 1 m, zakończony jest przełamującym się gzymsem. Na nim ustawiona jest około 5 metrowa gładkotrzonowa kolumna zwężająca się ku górze (średnica u dołu 0,7 m, u góry 0,5 m). Baza kolumny położona na plincie ułożonej na cokole zdobiona jest dwoma wałkami (torusami - kamienny, wypukły wałek obiegający bazę kolumny) przedzielonymi wklęsłością (trochilusem - półokrągłe zagłębienie obiegające kolumnę). Głowica rozpoczęta kolejnym torusem ma kształt dwóch abakusów (kwadratowa płyta będąca najwyższą częścią głowicy kolumny, pośrednicząca wraz z nią w przenoszeniu ciężaru belkowania na trzon kolumny) z echinusami (lekko wygięty element architektoniczny pod abakusem kapitelu kolumny w porządku doryckim lub toskańskim). Na górnym, właściwym, abakusie ułożona jest mniejsza niż pod bazą plinta, na której umieszczony jest żelazny ażurowy krzyż metrowej wysokości, wieńczący całą konstrukcję.

Późnobarokowa figura pochodzi z I połowy XVIII w.[1] Zbudowana z cegły, tynkowana. Możliwe, że powstała w tym samym czasie, co nowy murowany kościół pw. św. Stanisława w Biskupicach, do którego parafii należą Łysołaje, budowany w latach 1712-27 i z udziałem jego budowniczych. Nie zachowały się informacje na temat przyczyny fundacji. Kolumna stoi w niereprezentacyjnym współcześnie miejscu, na niewielkim kopcu, praktycznie za wsią, z tyłu ostatnich zabudowań gospodarczych. Według przekazu mieszkańców obok istniejącego tu kiedyś cmentarza.

Podobne kolumny spotkać można w bliższej i dalszej okolicy. W powiecie łęczyńskim, poza łysołajską, w Puchaczowie z połowy XIX w. i najstarszą z nich (lata 80. XVII w.) w Zawieprzycach, przy której opisie został poruszony temat kolumn zwieńczonych krzyżem jako religijnych pomników. W Fajsławicach (powiat krasnostawski) znajduje się kolumna z I połowy XVIII w., we Włodawie z 1766 r., w Siedlcach z 1783 r., w Kozłówce (powiat lubartowski) z początku XIX w.

Przypisy

  1. Katalog zabytków sztuki w Polsce. Tom VIII: województwo lubelskie, zeszyt 10: powiat lubelski, Warszawa 1967, s. 53.
Publikacja - 2008 r.
Aktualizacja - 2008 r.