Epitafium Hieronima von Uthmann und Rathen zm. 1580 i jego żony Ewy z domu Morenberg zm. 1583

Z almanach wrocławski
Przejdź do nawigacjiPrzejdź do wyszukiwania

Epitafium Hieronima von Uthmann und Rathen zm. 1580 i jego żony Ewy z domu Morenberg zm. 1583 znajduje się w kaplicy zamykającej nawę południową kościoła pw. św. Elżbiety Węgierskiej we Wrocławiu. Oboje pochodzili z patrycjuszowskich rodzin wrocławskich, których znaczenie w XVI w. symbolizuje zasiadanie ich przedstawicieli we władzach miasta. Uthmannowie byli rajcami i ławnikami w latach 1475-1625, a Morenbergowie 1534-1571.

Hieronim (Hieroniumus, Jheronimus, Uthman, Utman) zm. 16.08.1580 r, trzeci z kolei Uthmann takiego imienia, był jak przodkowie kupcem. W swoim czasie jednym z największych we Wrocławiu. Zajmował się też działalnością finansową. Właściciel domu w Rynku (nr 5). W 1571 r. został wybrany do miejskiej ławy i co ciekawe, corocznie zasiadał w niej aż do śmierci, ani razu nie wchodząc do bardziej absorbującej rady. Zawsze był też w procedencji ławników w środku. Wskazuje to, że nie udzielał się zbytnio w pracach władz miejskich, będąc w nich raczej ze względów prestiżowych i dla kontaktów. Miał też zaszczytny, ale niezbyt mocno obciążony zadaniami tytuł Königlicher Mann[1]. Głównym przedmiotem aktywności Hieronima było pomnażanie majątku poprzez handel i transakcje finansowe. Gdy w 1571 r. kupił Rathen (Ratyń) i Hermannsdorf (Jerzmanowo), do nabytego przez ojca von (1532) dodał und Rathen[2].

Z małżeństwa zwartego w 1553 r. z Ewą (Eva) Morenberg (zm. 18.02.1583) urodziło się jedenaścioro dzieci.

Epitafium

Przypisy

  1. Königlicher Mann to asesor w sądzie ziemskim księstwa wrocławskiego (Manngericht). Był to sąd dla posiadaczy ziemskich na prawie rycerskim, czyli sąd lenników (sąd manów). Wywodził się z sądu nadwornego książąt wrocławskich i był najwyższym sądem księstwa. W czasach książęcych zasiadali w nim rycerze pod przewodnictwem księcia lub jego pełnomocnika. Po 1335 r., gdy księstwo stało się własnością królów czeskich, przewodniczącym był starosta. Asesorami byli w nim nie tylko rycerze (szlachta) księstwa, ale również obywatele Wrocławia posiadający nieruchomości ziemskie w weichbildach wrocławskim i średzkim. Czterech Königliche Manne mieszczan wybierali rycerze, a czterech Königliche Manne rycerzy wybierali mieszczanie. Sąd ten rozstrzygał w sprawach lenn i dóbr rycerskich. Do jego właściwości należały sprawy rycerzy (szlachty) księstwa, sprawy osób różnych stanów, sprawy pomiędzy mieszkańcami księstwa i osobami z zewnątrz, a także sprawy między komunami (np. miastami). Przed sądem manów stawał też król, zarówno jako powód, jak i pozwany, gdy miał sprawę w księstwie.
  2. Dziś to sąsiadujące ze sobą osiedla na zachodzie Wrocławia. Ratyń był lennem, majątkiem rycerskim, i dlatego pojawił się w tytulaturze rodziny.